Lekcja 4: Genitiv

W tej lekcji weźmiemy pod lupę jeden z 4 przypadków niemieckich: Genitiv (dopełniacz).Dowiesz się między innymi jak wygląda odmiana rodzajników określonych, nieokreślonych , zaimków osobowychdzierżawczych w Genitiv oraz kiedy stosuje się Genitiv niemiecki.

Genitiv niemiecki: co to jest?

  • Genitiv jest jednym z 4 przypadków w języku niemieckim.
  • Odpowiada na pytanie „czyj”.
  • Stosuje się go po określonych czasownikach, przyimkach i przymiotnikach.

Na przykład:

  • Er verletzte sich während des Spiels./ On zranił się podczas gry. (po przyimku während)
  • Der Hund des Nachbarn./ Pies sąsiada. (czyj pies? sąsiada)
  • Das Ende des Sommers./ Koniec lata. (koniec czego? lata – koniec jest jakby „przynależnością”, należy do lata)
  • Das Zimmer des Kindes. / Pokój dziecka (czyj pokój? dziecka.)
  • Erstes Buch eines Authors. / Pierwsza książka pewnego autora.
  • Das Auto meines Bruders./ Samochód mojego brata.
uwaga
Genitiv w mowie potocznej jest często zastępowany Dativem. Na przykład: der Hund von dem Nachbarn, das Auto von meinem Bruder, ein Buch von einem Author i tak dalej.

Genitiv niemiecki: deklinacja

Zauważyłeś na powyższych przykładach, że rodzajnik czy to określony czy nieokreślony, czy zaimek dzierżawczy  – różnią się od tych z mianownika? Bo jest np. „das Spiel”, a w zdaniu powyżej jest „des Spiels”. To jest właśnie odmiana przez przypadki, a teraz pokażę ci jakie końcówki dostają poszczególne części mowy w Genitivie. Bez obaw – musisz zapamiętać tylko jedną tabelkę. A konkretnie:

Genitiv niemiecki: rodzajniki określone

Tylko tej tabelki musisz się tak naprawdę nauczyć. Rodzajnik nieokreślony i zaimek dzierżawczy bazują bowiem właśnie na niej, o czym przekonasz się w kolejnych podpunktach. Genitiv jest zaznaczony pogrubioną czcionką.

PrzypadekDER (męski)DIE (żeński)DAS (nijaki)liczba mnoga
Nominativ: kto ? co?DERDIEDASDIE
Genitiv: czyj?DESDERDESDER
Dativ: kim? czym? komu czemu?DEMDERDEMDEN
Akkusativ: kogo? co?DENDIEDASDIE
  • Der Herr der Ringe./ Władca pierścieni.
  • Das Spielzeug des Kindes./ Zabawka dziecka.
dziecko z zabawka
Das Spielzeug des Kindes./ Zabawka dziecka.

Rodzajniki nieokreślone w Genitivie

Rodzajnik nieokreślony dostaje takie końcówki, jakie ma rodzajnik określony. Na przykład jak jest „des“ to rodzajnik nieokreślony go bezczelnie naśladuje i wychodzi „eines“.

Genitiv r. określonyGenitiv r. nieokreślony
r. męski: deseines
r. żeński: dereiner
r. nijaki: deseines
mnoga: der-

Genitiv niemiecki: zaimki dzierżawcze

A zaimki dzierżawcze z kolei naśladują rodzajniki nieokreślone w liczbie pojedynczej, a w mnogiej rodzajnik określony.

Dativ r. określonyDativ zaimek dzierżawczy
desmeines, deines
dermeiner, deiner
desmeines, deines
mnoga: dermeiner, deiner
Zapamiętaj!
W Genitivie  zachodzą małe zmiany w samym rzeczowniku: większość rzeczowników rodzaju męskiego i nijakiego dostaje na końcu bonusowe „s”, a jeśli kończą się na s, ß, x, z to dostają „es”: eines Mannes, des Sommers, des Vaters

Kiedy stosuje się Genitiv niemiecki?

Jeśli coś do czegoś przynależy

Auto des Vaters/Auto taty, die Brille des Bruders/ okulary brata, die Familie meines Mannes/ rodzina mojego męża – to co jest zaznaczone na czerwono przynależy do taty, brata czy męża. Pytaniem kontrolnym będzie tutaj „czyj” – czyje okulary? no brata. 

Po określonych czasownikach

Jest pewna grupa czasowników, po których stosuje się Genitiv. Listę takich czasowników znajdziecie tutaj.

Po określonych przyimkach

Po pewnych przyimkach zawsze stosuje się Genitiv. Oto najważniejsze z nich:

während, wegen, trotz, innerhalb, außerhalb, oberhalb, unterhalb, aufgrund, anstelle, (an)statt

  • Wegen der Krankheit kann ich nicht arbeiten./ Z powodu choroby nie mogę pracować.
  • Während des Sommers esse ich viel Eis. / Podczas lata jem dużo lodów.

Po określonych przymiotnikach

Po tych przymiotnikach jest zawsze Genitiv:

überdrüssig, verdächtig, würdig, bedürftig, bewusst, fähig, gewiss, sicher

  • Ich bin mir meines Fehlers bewusst./ Jestem świadoma swojego błędu.
  • Du kannst dir meiner Unterstützung sicher sein./ Masz pewność mojego wsparcia.



Anna

Hallo aus Berlin! Jestem germanistką, która postanowiła zdjąć klątwę z języka niemieckiego. Efektem tego jest strona, na której właśnie jesteś. Znajdziesz tutaj lekkostrawną instrukcję obsługi języka niemieckiego , dzięki czemu zaczniesz rozumieć (i polubisz) język niemiecki.Poznaj mnie lepiej
Anna
Print Friendly, PDF & Email
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars (1 votes, average: 5,00 out of 5)
Loading...

Dodaj komentarz