Home » Gramatyka » Średniozaawansowany » Genitiv niemiecki

Dopełniacz niemiecki (Genitiv)

W tej lekcji nauczysz się odmiany w dopełniaczu niemieckim (Genitiv) oraz jego użycia. Na końcu czekają na ciebie interaktywne ćwiczenia.

 Chcesz poznać więcej tematów z gramatyki niemieckiej? Ta lekcja jest częścią kursu: Gramatyka B1/B2 .

Co to jest Genitiv?

Genitiv to jeden z czterech przypadków niemieckich.  Genitiv jest po to w zdaniu, żeby nie mówić „Kali jeść, Kali pić”. Zobacz, po polsku nie powiesz „Piłka dziecko”, tylko powiesz „Piłka dziecka”. „Dziecko” zamieniło się na „dziecka”, bo zmienił się przypadek. Podobnie jest w niemieckim :

  • „Piłka dziecko” = „Der Ball das Kind.” (ani w wersji polskiej, ani niemieckiej nie został uwzględniony przypadek)
  • „Piłka dziecka” = „Der Ball des Kindes” (czyja? piłka – „dziecka”. „Dziecko” zamieniło się na „dziecka”, a „das Kind” na „des Kindes”. „Des Kindes” to „das Kind” w  Genitiv)

Jeśli zatem  rodzajnikprzymiotnik, rzeczownik lub zaimek “jest w Genitivie”, to oznacza, że zmienia się jego forma/ dostaje określoną końcówkę.

W języku polskim podczas odmiany przez przypadki zmienia się sam rzeczownik (pies, psie, psu, psa). W języku niemieckim zmienia się przede wszystkim rodzajnik, a sam rzeczownik przeważnie zostaje bez zmian (der Hund, des Hundes, dem Hund, den Hund). ALE..

uwaga
W Genitiv rzeczowniki rodzaju męskiego i nijakiego dostają końcówkę „-s”/ „-es” (das Kind – des Kindes)

Genitiv pytania – na jakie odpowiada ?

Genitiv odpowiada na pytanie  „czyj?”:

  • „Das ist der Ball des Kindes” (czyja? piłka – „des Kindes”)

Genitiv tabelka  – rodzajniki, przymiotniki i rzeczowniki w dopełniaczu niemieckim (odmiana)

Tak odmienia się w Genitivie to, co odmieniać się może, co podlega odmianie:

 rodzajnik określonyrodzajnik nieokreślony, kein, zaimek dzierżawczy (mein,dein etc.)bez rodzajnika
męskides netten Mannes eines netten Mannes netten Mannes
żeńskider netten Muttereiner netten Mutternetter Mutter
nijakides netten Kindeseines netten Kindes netten Kindes
liczba mnogader netten Elterndeiner netten Elternnetter Eltern

Na przykład:

  • „Er verletzte sich während des Spiels.”
  • „Der Hund des Nachbarn.”
  • „Das Ende des Sommers.”
  • „Das Zimmer des Kindes.”
  • „Erstes Buch eines Autors.”
  • „Das Auto meines Bruders.”

Na co należy uważać w Genitivie?

Może już to zauważyłeś w tabelce powyżej, że w Genitivie  zachodzą małe zmiany w samym rzeczowniku. A mianowicie, rzeczowniki rodzaju męskiego i nijakiego dostaje na końcu bonusowe „s”:

  • das Kind – des Kindes

Jeżeli rzeczownik  kończy się na s, ß, x, z to dodajemy końcówkę „es”:

  • der Platz – des Platzes

Genitiv tabelka – zaimki osobowe i dzierżawcze w dopełniaczu niemieckim (odmiana)

To teraz czas na zaimki osobowe oraz dzierżawcze. One również odmieniają się w Genitivie:

Zaimki osobowe: NominativZaimki osobowe: GenitivZaimek dzierżawczy: Genitiv
męski + nijakiżeński + liczba mnoga
ichmeinermeinesmeiner
dudeinerdeinesdeiner
erseinerseinesseiner
sieihrerihresihrer
esseinerseinesseiner
wirunserunseresunserer
ihreuereureseurer
sieihrerihresihrer

Kiedy stosuje się Genitiv niemiecki?

Dobra wiadomość zaraz na początku – Genitiv stosuje się w języku niemieckim rzadko! 🙂

Można go elegancko zastąpić, o czym opowiem ci w dalszej części lekcji.

No dobrze..ale kiedy używa się Genitiv? Genitiv pokazuje przynależność i jest wtedy używany w konstrukcji rzeczownik-rzeczownik. Genitiv stosuje się również po określonych czasownikach, przyimkach i przymiotnikach.

Genitiv w konstrukcji rzeczownik-rzeczownik

Genitiv „łączy” czasem dwa rzeczowniki i pokazuje wtedy przynależność. W Genitivie jest ten rzeczownik, który jest właścicielem. Zobacz na poniższy przykład:

  • Der Ball des Kindes. („des Kindes” – dziecko jest właścicielem piłki, a więc jest w Genitivie)
rada
Nie masz ochoty na stosowanie Genitivu do wyrażenia przynależności? Nie ma problemu! Możesz wyrazić przynależność za pomocą przyimka „von” + Dativ – „Das Ball von einem Kind

A co jeśli chcemy użyć imienia dziecka? 🙂 Przed imionami jak może wiesz, nie stosuje się rodzajników. Jak wyczarować wtedy Genitiv? O tak:

  • „Fabians Ball.”

Imię/ nazwa własna dajesz przed przynależność i dodajesz  do właściciela końcówkę „s”.

Jeżeli imię/ nazwa własna kończy się na „s”, „ß”, „x” lub„z” , dodaje się nie dodatkowe „s”, a apostrof:

  • Hans Ball.

Po określonych czasownikach

Bardzo niewielka grupa czasowników łączy się z Genitivem. I nawet z tymi czasownikami, po których jest Genitiv –  częściej używa się jednak Dativu lub Akkusativu w połączeniu z przyimkiem. Na przykład:

  • „Ich erinnere mich des Namens” vs. „Ich erinnere mich an den Namen.” (Po czasowniku „erinnern” należy zastosować Genitiv. Mówi się jednak częściej, tak jak w drugim zdaniu, gdzie został użyty czasownik + przyimek + Akkusativ. )

I tak samo jest w poniższym przykładzie:

  • „Er schämt sich seinen Eltern” vs. „Er schämt sich für seine Eltern

A jakie jeszcze czasowniki łączą się z Genitivem? Oto one: gedenken, bedürfen, anklagen, bezichtigen, überführen, beschuldigen, verdächtigen, anklagen, bezichtigen, überführen, beschuldigen, verdächtigen.

Więcej informacji o czasownikach z Genitivem znajdziesz tutaj.

Po określonych przyimkach

Po pewnych przyimkach zawsze stosuje się Genitiv. Po tych przyimkach jest zawsze Genitiv (przyimki z Genitivem): während, wegen, trotz, innerhalb, außerhalb, oberhalb, unterhalb, aufgrund, anstelle, (an)statt 

  • „Wegen der Krankheit kann ich nicht arbeiten.”
  • „Während des Sommers esse ich viel Eis.”

Po określonych przymiotnikach

Po tych przymiotnikach jest zawsze Genitiv: überdrüssig, verdächtig, würdig, bedürftig, bewusst, fähig, gewiss, sicher.

  • „Ich bin mir meines Fehlers bewusst.”
  • „Du kannst dir meiner Unterstützung sicher sein.”

Jakie jeszcze przypadki są w języku niemieckim?

W języku niemieckim są tylko 4 przypadki:

Genitiv niemiecki – podsumowanie

  • Genitiv to jeden z czterech przypadków w języku niemieckim
  • Dopełniacz niemiecki (Genitiv) określa przynależność i odpowiada na pytanie „czyj?”
  • Genitiv występuje po określonych przymiotnikach, przyimkach, czasownikach.
  • Genitiv stosuje się stosunkowo rzadko i można go zastąpić poprzez konstrukcję z przyimkiem i Akkusativem/ Dativem.

Genitiv – ćwiczenia

Chcesz poćwiczyć Genitiv w praktyce? Tutaj znajdziesz interaktywne ćwiczenia na Genitiv.

Anna
Print Friendly, PDF & Email
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars (3 votes, average: 4,67 out of 5)
Loading...

2 komentarze do wpisu „Dopełniacz niemiecki (Genitiv)”

  1. Cześć, można by to uznać za czepialstwo ale mój niemiecki nie jest najlepszy i chciałabym mieć pewność.
    W tabelce „Genitiv tabelka – zaimki osobowe i dzierżawcze w dopełniaczu niemieckim (odmiana)” w pierwszj kolumnie jest napisane „Zaimki osobowe: Nominativ Zaimki osobowe: Dativ Zaimek dzierżawczy: Dativ”
    chodzi mi natomiast o to czy przy frazie „Zaimek dzierżawczy: Dativ” zamiast DATIV nie powinien być GENITIV?
    Nie wiem czy to błąd, czy tak ma być więc upewniam się.

    Odpowiedz

Dodaj komentarz