Lekcja 22: odmiana przymiotnika niemiecki

„Ein kleiner Mann” ALE „der kleine Mann” – dlaczego zmieniła się końcówka przymiotnika? W tej lekcji dowiesz się najważniejszych informacji o odmianie przymiotnika niemieckiego po rodzajniku określonym, nieokreślonym i bez rodzajnika.

Kiedy przymiotnik się odmienia?

Jeżeli przymiotnik jest przed rzeczownikiem, to trzeba mu dać określoną końcówkę:

  • Die junge Frau lernt Deutsch./ Młoda kobieta uczy się niemieckiego. (przymiotnik jest przed rzeczownikiem ⇒ musi być odmieniony i dostał końcówkę „e”)

A jeżeli jest po rzeczowniku, to żadnych końcówek nie dostaje:

  • Die Frau ist jung./ Kobieta jest młoda.

A to jaką końcówkę dostaje, zależy od tego czy przed przymiotnikiem występuje rodzajnik określony/ nieokreślony/ brak rodzajnika:

Odmiana przymiotnika  po rodzajniku określonym

Jeżeli przed przymiotnikiem niemieckim jest rodzajnik określony, to już wykonuje całą robotę i jednoznacznie określa płeć, liczbę oraz przypadek – przymiotnik więc nie musi tego robić. A zatem, taki przymiotnik nie ma co się wysilać i prawie zawsze dostaje końcówkę „-en”. Tylko w pięciu przypadkach dostaje końcówkę -e, co widać w tabeli poniżej. Zapamiętaj więc te wyjątki, a przy reszcie śmiało dawaj końcówkę -en przy przymiotnikach po rodzajniku określonym.

PrzypadekDER (męski)DIE (żeński)DAS (nijaki)liczba mnoga
Nominativ: kto ? co?DER altE MannDIE schönE FrauDAS kleinE KindDIE schönen Menschen
Genitiv: czyj?DES alten MannesDER schönen FrauDES kleinen KindesDER schönen Menschen
Dativ: kim? czym? kogo? czego?DEM alten MannDER schönen FrauDEM kleinen KindDEN schönen Menschen
Akkusativ: kogo? co?DEN alten MannDIE schönE FrauDAS kleinE KindDIE schönen Menschen

Na przykład:

  • Ich sehe den alten Mann./ Widzę starszego mężczyznę.
  • Wir reden über die traurige Situation von gestern./ Rozmawiamy o przykrej sytuacji z wczoraj.

Po jeszcze jakich słówkach przymiotniki niemieckie odmieniają się jak po rodzajniku określonym? Po takich słowach jak w tabeli poniżej,  przymiotnik zachowuje się tak, jak po rodzajniku określonym. Takich właśnie list, najlepiej uczyć się układając sobie z nimi zdania. Ja ułożyłam ciąg mniej czy więcej logicznie powiązanych zdań  o przystojnych Polakach i pięknych Polkach: 

Słówka, które zastępują rodzajnik określonyPrzykładTłumaczenie
dieser, diese, dieses (ten, ta, to)Diese schöne Frau kommt aus Polen.Ta piękna kobieta jest z Polski.
jener, jene, jenes (tamten, tamta, tamto)Jene schöne Frau kommt ebenso aus Polen.Tamta piękna kobieta jest również z Polski.
jeder,jede, jedes (każdy, każda, każde)Na klar - jede schöne Frau ist eine Polin.Oczywiście - każda piękna kobieta jest Polką.
welcher, welche, welches (jaki/który, jaka/która, jakie/które)Welche schöne Frau kommt nicht aus Polen?Która piękna kobieta nie jest z Polski?
derselbe, dieselbe, dasselbe (ten sam, ta sama, to samo)Dasselbe Prinzip gilt für polnische Männer.Ta sama zasada tyczy się polskich mężczyzn.
alleAlle polnischen Männer sind gut aussehend.Wszyscy polscy mężczyźni są przystojni.
zaimki dzierżawcze w liczbie mnogiejMeine polnischen Freunden!Moi polscy przyjaciele!

Odmiana przymiotnika po rodzajniku nieokreślonym

Rodzajniki nieokreślone, nie zawsze dokładnie wskazują o jaką płeć chodzi. Na przykład taki rodzajnik nieokreślony „ein” – może zastępować „das” albo „der”. I dlatego właśnie przymiotnik dostaje „er” po rodzajniku nieokreślonym w mianowniku rodzaju męskiego, w mianowniku rodzaju  nijakiego oraz w bierniku końcówkę „es”, żeby było jasne o jaką płeć chodzi.Liczba mnoga przejmuje 1:1 końcówki jakie ma rodzajnik określony w liczbie mnogiej – bo rodzajnika nieokreślonego nie ma w liczbie mnogiej.

Przypadekrodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijakiliczba mnoga
Nominativ: kto? co?ein altER Manneine tollE Frauein kleinES KindglücklichE Kinder
Genitiv: czyj? eines alten Manneseiner tollen Fraueines kleinen KindesglücklichER Kinder
Dativ: z kim? z czym?einem alten Manneiner tollen Fraueinem kleinen KindglücklichEN Kindern
Akkusativ kogo? co?einen altEN Manneine tollE Frauein kleinES KindglücklichE Kinder
  • Ein kleiner Mann mit einem großen Ego. / Mały pan z dużym ego.
  • Hast du letztens ein interessantes Buch gelesen? / Czy czytałeś ostatnio jakąś interesującą książkę?
ksiazka
Hast du letztens ein interessantes Buch gelesen? / Czy czytałeś ostatnio jakąś interesującą książkę?

Po jeszcze jakich słówkach przymiotniki odmieniają się tak jak po nieokreślonych rodzajnikach? Po poniższych słowach, przymiotniki dostają takie końcówki, jak po rodzajnikach nieokreślonych:

  • zaimkach dzierżawczych (mein, dein etc.) w l.poj.
  • kein ( w liczbie pojedynczej)
  • manch
  • solch
  • wenig
  • viel
  • welch

Na przykład:

  • Kein normaler Mensch will Deutsch lernen/ Żaden normalny człowiek nie chce uczyć się niemieckiego . ALE
  • Keine normalen Menschen wollen Deutsch lernen./Żadni normalni ludzie nie chcą uczyć się niemieckiego.  (l.mn., czyli odmiana jak po rodzajniku określonym)
  • Mein kleines Kind ist in der Kita./ Moje młodsze dziecko jest w przedszkolu. ALE
  • Meine kleinen Kinder sind in der Kita./ Moje młodsze dzieci (l.mn.,czyli odmiana jak po rodzajniku określonym)

Odmiana przymiotnia bez rodzajnika

Jeżeli przez rzeczownikiem nie ma rodzajnika, to  przymiotnik musi pokazać w jakim przypadku, liczbie i rodzaju jest rzeczownik, bo kto by inny? Dlatego przymiotnik przejmuje końcówki, jakie miałby rodzajnik określony, którego nie ma. Jedynym wyjątkiem jest Genitiv w rodzaju męskim i nijakim.

Przypadekrodzaj męskirodzaj żeńskirodzaj nijakiliczba mnoga
Nominativ: kto? co?altER ManntollE FraukleinES KindglücklichE Kinder
Genitiv: czyj?altEN MannEStollER FraukleinEN KindESglücklichER Kinder
Dativ: z kim? z czym?altEN ManntollER FraukleinEM KindglücklichEN Kindern
Akkusativ kogo? co?altEN ManntollE FraukleinES KindglücklichE Kinder



Anna

Hallo aus Berlin! Jestem germanistką, która postanowiła zdjąć klątwę z języka niemieckiego. Efektem tego jest strona, na której właśnie jesteś. Znajdziesz tutaj lekkostrawną instrukcję obsługi języka niemieckiego , dzięki czemu zaczniesz rozumieć (i polubisz) język niemiecki.Poznaj mnie lepiej
Anna
Print Friendly, PDF & Email
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars (5 votes, average: 5,00 out of 5)
Loading...

Dodaj komentarz