Czasowniki posiłkowe w języku niemieckim

Chcesz powiedzieć o czymś w przeszłości? Czasowniki posiłkowe Ci to umożliwią! W tej lekcji dowiesz się, co to są czasowniki posiłkowe i kiedy je zastosować. Poznasz też ich odmianę przez osoby, w różnych czasach.

Na końcu mam dla Ciebie ćwiczenia na czasowniki posiłkowe w niemieckim.

Czasowniki posiłkowe  – proste wyjaśnienie

Czasowniki posiłkowe (Hilfsverben) to tacy pomocnicy (posiłki, wsparcie 🙂 ) dla innych czasowników. W czym pomagają czasowniki posiłkowe? Na przykład w tworzeniu czasów.

Ci pomocnicy to czasowniki: „sein” (być), „haben” (mieć) i „werden” (stawać się) . Nie tłumaczy się ich jednak, jeśli pełnią one w zdaniu właśnie funkcję czasowników posiłkowych, czyli: „ich habe gemacht” oznacza „ja zrobiłem”, a nie „ja mam zrobiłem”. 🙂

Spójrz na poniższe przykłady – „habe”, „bin” i „werde” pomagają czasownikowi na końcu zbudować zdanie:

• „Ich habe gestern die Tomatensuppe gekocht.“ / „Wczoraj ugotowałam zupę pomidorową. („habe” wspiera tu „gekocht”)
• „Ich bin heute früh aufgestanden.“ / „Wcześnie dzisiaj wstałam.“ („bin” wspiera tu „aufgestanden”)
• „Ich werde Deutsch lernen.“ / „Będę uczyć się niemieckiego.“ („werde” wspiera tu „lernen”)

A więc czy te czasowniki są zawsze tylko takimi pomocnikami? Nie!

W poniższych przykładach „haben”, „sein” i „werden” nie są czasownikami posiłkowymi, tylko funkcjonują samodzielnie (Vollverben) i mają konkretne znaczenie:

• „Ich bin glücklich.“ / „Jestem szczęśliwy.”
• „Ich habe Zeit.“ / „Mam czas.“
• „Ich werde wahnsinnig.“ / „Ja zwariuję.“

Chcesz dowiedzieć się więcej o czasownikach „sein”, „haben”, „werden”? Zajrzyj do lekcji:

• Odmiana czasownika „sein”
• Odmiana czasownika „haben”
• Czasownik „werden”

Kiedy używa się czasowników posiłkowych? – przykłady

Czasowniki posiłkowe „sein”, „haben”, „werden” są niezbędne, żeby utworzyć w niemieckim kilka innych istotnych konstrukcji. Są to:

# czas przeszły Perfekt

Pamiętasz jeszcze, jak wygląda zdanie w czasie przeszłym Perfekt? Aby je zbudować, potrzebujesz właśnie jednego z czasowników posiłkowych („sein” lub „haben”) w odmienionej formie i drugiego czasownika jako Partizip II (to ta forma jak: „gelernt”, „gekommen” itd.), np.:

• „Ich habe viel gelernt.” / „Dużo się nauczyłam.“
• „Er hat lange geschlafen.“ / On spał długo.“
• „Marta ist nach Hause gegangen.“ / „Marta poszła do domu.“
• „Wir sind nach Polen gefahren.“ / „Pojechaliśmy do Polski.“

Jeśli chcesz przypomnieć sobie dokładnie, jak się tworzy ten czas, to zajrzyj do lekcji o czasie przeszłym Perfekt.

# czas przeszły Plusquamperfekt

Kolejny czas, który potrzebuje „pomocy” czasownika „sein” lub „haben”, to czas przeszły Plusquamperfekt. Tutaj w odróżnieniu od czasu Perfekt, musisz użyć czasowniki posiłkowe w formie przeszłej czasu Präteritum, czyli zamiast „sein” – „war” i zamiast „haben” – „hatte” (odpowiednio odmienione przez osoby) + Partizip II bez zmian. Spójrz:

• „Ich hatte ihn gesehen.” / „Widziałam go.“
• „Du hattest ein Auto gekauft.“ / „Kupiłeś samochód.“
• „Ich war schnell gelaufen.“ / „Biegłam szybko.“
• „Ihr wart nicht nach Warschau gefahren.“ / „Wy nie pojechaliście do Warszawy.“

Jeśli chcesz przypomnieć sobie dokładnie, jak się tworzy ten czas, to zajrzyj do lekcji: czas zaprzeszły Plusquamperfekt.

# czasy przyszłe Futur I i Futur II

• Bis Sonntag werde ich meine Arbeit erledigt haben.
• Ich werde morgen Deutsch lernen.
• Wirst du mit mir ins Kino gehen?
• Ich werde sie heiraten!

Więcej informacji o tych czasach znajdziesz tutaj: czas przyszły Futur I i czas przyszły Futur II.

I to tyle. Ale zaraz… „bin”, „wart”, „hat”, „hattet“ – no właśnie, jak to było z tą odmianą czasowników posiłkowych przez osoby? Powtórzmy to sobie.

Jak odmieniają się czasowniki posiłkowe?

Czasowniki posiłkowe „sein”, „haben” i „werden” mają nieregularną odmianę, czyli trzeba nauczyć się ich na pamięć. Zobacz, jak one się odmieniają.

Podsumowanie

• Czasowniki „sein”, „haben” i „werden” mogą występować w zdaniu samodzielnie lub spełniać funkcję czasowników posiłkowych.
• Czasowniki posiłkowe nie oznaczają nic w zdaniu, tylko pomagają w tworzeniu innych konstrukcji.
• Za pomocą czasowników posiłkowych „sein „ lub „haben” buduje się czas przeszły Perfekt i Plusquamperfekt, a za pomocą „werden” czasy przyszłe.
• Czasownika „sein” używa się w połączeniu z czasownikami oznaczającymi ruch, a „haben” w pozostałych przypadkach.

Czasowniki posiłkowe – ćwiczenia

Chcesz poćwiczyć czasowniki posiłkowe? Tutaj znajdziesz interaktywne ćwiczenia na czasowniki posiłkowe w języku niemieckim.

Najczęściej zadawane pytania – znasz odpowiedzi?